Persona’lara Gerçekten İhtiyacınız Var mı?

Persona’lara Gerçekten İhtiyacınız Var mı?

Personalar hakkında bugüne kadar çok şey yazıldı, çizildi. Yıllar boyunca projelerimizde kullanmak üzere detaylı persona karakterleri yaratmak için toplantı odalarında uzun vakitler geçirdik. Peki bu gerçekten gerekli miydi?
Personalar web projeleri için aslında tehlikeli unsurlar olabilir mi? Personalara eskisi kadar inanmalı mıyız?

Bilinçli ya da bilinçsiz şekilde yaratılan personalar, projenin devamında yanlış senaryolar oluşturmamıza yol açıyor olabilir mi?

Persona Hatadır!?

Detaylı şekilde hazırlanmış personlar üzerinden kurgulanan senaryolar çoğu zaman proje yayına girdiğinde hatalara sebep olmaktadır. Çünkü personalar üretilirken bunu üreten proje paydaşları senaryo hakkında bazı önyargılara sahiptir. Bu da proje yayına alındığında gerçek kullanıcılar tarafından deneyimlendiğinde ortaya hatalı bir senaryo çıkmasına sebep olabilir.

persona2

Personalar Zaman Kaybı mı?

Persona yaratım süreçleri proje içerisinde ciddi bir zaman ve kaynak tüketir. Doğru konumlanmış olsalar da olmasalar da, kullanıcı hikayeleri üzerinden yaratılan senaryolar gerçekte onların ihtiyacı olan deneyimi tam olarak yansıtmayabilirler.

persona3

Alternatif Yöntemler

Bugünlerde geleneksel persona çalışmasına alternatif olarak müşteriye odaklanmak yerine işe odaklanan projelerin üretilmesi söz konusu. Bu noktadaki anahtar kavram kullanıcı hikayeleri yerine iş hikayeleri oluşturmak. İş hikayeleri kişilerle ilgili değil motivasyonla ilgilidir. Bu size senaryonun gereksiz kısımlarından ayrılarak kullanıcı hakkında doğru empati ve hikaye oluşturmayı sağlar.

Ortalama bir kullanıcı hikayesi şunun gibidir.

Ahmet, hızlı bir şekilde ödeme yapmak ister.

Proje başlangıcında tasarımcılar ve proje yöneticileri Ahmet’in kim olduğunu tanımak ister ve bütün hikayesini derledikleri bir persona dökümanı oluştururlar. Bu döküman üzerinden Ahmet’in deneyim hikayesini oluşturmaya çalışırlar.

Bir iş hikayesi örneği vermek gerekirse;

İki çocuğumla birlikte bir mağazadayım, hızlı bir şekilde ödeme yapıp, çıkmak istiyorum. Çünkü mağaza içinde çocuklarımın peşinden koşturacak halim yok.

Bu durumda persona yok oldu, yerine çok daha net ve kolay anlaşılabilir, tüm takımın ihtiyacı olan bilgileri içeren minik bir hikaye parçacığı ortaya çıktı. Üstelik bu unsur son kullanıcıyla çok daha iyi empati kurabiliyor. Bu sayede projenin senaryo geliştirme ve inşa süreçleri de kullanıcının daha yanında duran bir UX perspektifine yaklaşıyor.

Önümüzdeki dönemde iş hikayeleri her tasarım projesinin vazgeçilmezi olacak gibi duruyor. Yakında tüm personalar bir anda ölürse şaşırmayın.

Son Yazılar
Yorum ( 2 )
  1. Gökhan GÖrkem
    27 Eylül 2016 at 9:11 pm

    Yazıyı okuduğumda nedense Arçelik reklamındaki Çelik’in hikayesi geldi. Yani o robotu bi ara evlendirdiler bile ya.Yani bir nevi persona hayatı anlattılar. Galiba son zamanlarda sadece simgesel olarak kullanılıyor. Aslında Web tasarımın kalabalık Flash tasarımlardan Flat tasarıma geçiş evresi gibi bir çok olguda bu rüzgara kapılacak gibi… Tasarım dolu günler.

  2. Övünç Güven ersoy
    6 Ekim 2016 at 1:23 pm

    Persona’lar hakkında paylaştığınız bilgilere katılıyorum. Her ne kadar sanal bir ortamda yaşasalar da bu arkadaşlar, hiç bir zaman gerçeğin yerini alamazlar. Şöyle bir handikap var: Hedefi gerçek olan bir pazarlama için gerçek olmayan bir karakter oluşturmak (!)

    Herkese iyi çalışmalar.
    Teşekkürler,
    Övünç Güven Ersoy
    http://www.ovuncguvenersoy.com

Bir cevap bırakın
Captcha Captcha güncellemek için resime tıkla